Cribbage – zasady gry i jak wygrywać?

Cribbage to klasyczna gra karciana dla dwóch osób, w której wygrywa gracz, który jako pierwszy zdobędzie 121 punktów. Rozdanie składa się z rozdania kart i utworzenia kriba, fazy Rozgrywki (Play) oraz fazy Pokazu (Show). Największe znaczenie ma poprawne rozdzielenie punktacji tych dwóch ostatnich etapów.

Przygotowanie do gry

Do gry potrzebujesz standardowej talii 52 kart. Kolory nie mają starszeństwa ani wpływu na wartość kart podczas rozgrywki. Przydaje się także cribbage board, czyli plansza z otworami i kołkami do śledzenia wyniku. Nie jest obowiązkowa, ponieważ punkty można zapisywać na kartce.

Plansza pokazuje grę jako wyścig do 121 punktów. Każdy gracz używa dwóch kołków: jeden wskazuje aktualny wynik, a drugi służy do zaznaczania poprzedniej pozycji. Po zdobyciu punktów przesuwa się kołek znajdujący się z tyłu przed drugi.

Przed pierwszym rozdaniem obaj gracze losują po jednej karcie. Rozdającym zostaje osoba z niższą kartą. Przy remisie losowanie należy powtórzyć. W kolejnych rozdaniach role zmieniają się naprzemiennie. Gracz niebędący rozdającym jest nazywany pone.

Wartości kart używane przy sumowaniu są następujące:

• As ma wartość 1.
• Karty od 2 do 10 mają wartość zgodną z oznaczeniem.
• Walet, dama i król mają wartość 10.
• Kolory kart nie zmieniają ich wartości.

Jak przebiega rozdanie?

W wersji dla dwóch graczy rozdający daje po sześć kart każdemu, zwykle zaczynając od przeciwnika. Następnie obaj wybierają po dwie karty i odkładają je zakryte. Z tych czterech kart powstaje krib, który należy do rozdającego i będzie punktowany dopiero w fazie Pokazu.

1. Każdy gracz otrzymuje sześć kart.
2. Obaj odkładają po dwie karty do kriba, więc każdy ma cztery karty na ręku.
3. Pone przecina pozostałą talię.
4. Rozdający odkrywa jedną kartę, czyli starter.
5. Jeśli starterem jest walet, rozdający otrzymuje natychmiast 2 punkty za tak zwane his heels.
6. Pone rozpoczyna fazę Rozgrywki.

Starter nie bierze udziału w fazie Play. Jest używany dopiero podczas Pokazu, gdy gracze liczą swoje cztery karty oraz krib rozdającego.

Trzy fazy jednej rundy

Pełne rozdanie ma prosty schemat:

1. Rozdanie – gracze otrzymują po sześć kart, odkładają po dwie do kriba, a następnie odkrywany jest starter.
2. Rozgrywka, czyli Play – gracze naprzemiennie wykładają karty i tworzą punktowane układy przy sumie nie większej niż 31.
3. Pokaz, czyli Show – gracze liczą układy z czterech kart ręki i startera, a rozdający na końcu liczy także krib.

Punkty zapisuje się natychmiast. Jeśli ktoś osiągnie 121 punktów w trakcie rozdania, gra kończy się od razu. Kolejność liczenia ma więc znaczenie: najpierw punktuje pone, potem rozdający, a na końcu krib.

Faza Rozgrywki (Play) – dokładanie kart do 31

Pone wykłada pierwszą kartę i głośno podaje jej wartość. Drugi gracz dokłada kartę, podaje nową sumę, a następnie robią to naprzemiennie. Karty można dokładać tylko wtedy, gdy łączna wartość nie przekroczy 31.

Przykład: pierwszy gracz wykłada 8, a drugi 7. Drugi gracz ogłasza „15” i otrzymuje 2 punkty. Kolejna karta jest liczona od sumy 15. Starter nie jest w tej fazie używany.

Punkty otrzymuje się w chwili dołożenia karty. Ta sama karta może dać punkty za więcej niż jeden układ. Na przykład dołożenie siódemki do asa i innej siódemki tworzy jednocześnie 15 oraz parę, więc daje 4 punkty.

Przy parze liczy się ranga, a nie sama wartość. Dwie damy tworzą parę, ale dama i król nie, mimo że obie karty są warte 10. Sekwens musi składać się z kolejnych rang, ale karty nie muszą być wykładane w kolejności. Układ 5, 7, 6 daje sekwens 5–6–7. As jest zawsze niski, więc A–2–3 jest sekwensem, ale Q–K–A nie.

Zasada „Go”

Jeśli gracz nie może dołożyć karty bez przekroczenia 31, mówi „Go”. Drugi gracz może wtedy wyłożyć kolejną kartę, jeśli mieści się w limicie. Jeżeli po „Go” uda się osiągnąć dokładnie 31, należą się 2 punkty, a nie dodatkowy punkt za ostatnią kartę.

Gdy żaden z graczy nie może już dołożyć karty, osoba, która wyłożyła ostatnią kartę, otrzymuje 1 punkt, jeśli suma była mniejsza niż 31. Następnie licznik wraca do zera, a nową serię zaczyna gracz, który jako pierwszy powiedział „Go”.

W fazie Play nie przyznaje się punktów za kolor. Kolor ma znaczenie dopiero podczas Pokazu.

Faza Pokazu (Show) – liczenie ręki i kriba

Po zakończeniu wykładania kart gracze biorą z powrotem swoje cztery karty. Każdą rękę liczy się razem ze starterem, który działa jako wspólna piąta karta. Następnie rozdający odkrywa krib i liczy go również ze starterem.

W tej fazie każdą możliwą kombinację liczy się osobno. Jedna karta może więc należeć jednocześnie do pary, sekwensu i kilku kombinacji dających 15.

Kolor czterech kart liczy się w zwykłej ręce, ale nie w kribie. W kribie można otrzymać punkty za kolor tylko wtedy, gdy wszystkie cztery karty kriba oraz starter mają ten sam kolor, co daje kolor pięciokartowy.

Przykład: ręka zawiera 5, 6, 7 oraz 9, a starterem jest król. Można policzyć kombinacje 5 + 10 i 6 + 9 jako dwie piętnastki, a także sekwens 5–6–7. Wynik wynosi 7 punktów. Ta sama karta może być użyta w kilku różnych kombinacjach.

Ważna jest kolejność liczenia. Najpierw pone pokazuje swoją rękę, potem rozdający liczy własną rękę, a na końcu rozdający liczy krib. Jeśli pone osiągnie 121 punktów podczas swojego Pokazu, wygrywa natychmiast, nawet gdy rozdający miałby później zdobyć więcej punktów.

Jak grać lepiej?

Najważniejsza decyzja zapada przed rozpoczęciem Play, gdy wybierasz dwie karty do kriba. Własne karty oceniaj nie tylko pod kątem wyniku ręki, ale także tego, czy pomagasz przeciwnikowi.

• Zostawiaj w swojej ręce układy dające kilka sposobów punktowania, na przykład parę z możliwością utworzenia sekwensu.
• Jako przeciwnik rozdającego ostrożnie odkładaj piątki, ponieważ łatwo tworzą 15 z kartą o wartości 10.
• Nie oddawaj bez wyraźnej potrzeby waletów ani kart sąsiadujących rangą, na przykład 7 i 8, bo mogą dać rozdającemu parę lub sekwens.
• Jako rozdający możesz świadomie budować krib, ponieważ jego punkty trafią na twoje konto.
• W fazie Play obserwuj sumę 21. Dołożenie karty o wartości 10 da wtedy przeciwnikowi 31 za 2 punkty.
• Sprawdzaj pozycję na planszy. Gdy uciekasz z wynikiem, bezpieczniejsze zagranie może być lepsze niż ryzykowanie dużego układu.

Niektóre grupy stosują zasadę Muggins. Pozwala ona przeciwnikowi przejąć punkty, których gracz nie zauważył podczas Play lub Pokazu. To reguła umowna, dlatego przed grą trzeba ustalić, czy obowiązuje.

Cribbage łączy losowość rozdania z decyzjami dotyczącymi kriba, kolejnością zagrywania i dokładnym liczeniem kombinacji. Najpierw zapamiętaj prosty podział: Play to dokładanie kart do 31, a Show to liczenie ręki, startera i kriba. Ta różnica wystarcza, aby rozpocząć pierwszą pełną partię.